|
BASEL
II Serbest Muhasebeciliği kaldırıyor
MUHASEBECİLERE SINAV YOLU
Serbest muhasebeciliği kaldıran, serbest muhasebecilere mali müşavir
olma hakkı tanıyan yasa tasarısı, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda
değiştirilerek kabul edildi.
Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli
Mali Müşavirlik Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
Tasarısıyla, yeni Ticaret Kanunu ve Basel-2 kriterlerinin uygulamaya
girmesiyle birlikte, işlevlerini yitirecek olan serbest
muhasebecilerin durumu yeniden düzenleniyor.
Kanunun adı, ''Serbest muhasebecilik'' ibaresi kaldırılarak ''Serbest
Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu'' olarak
değiştiriliyor.
Meslek mensubu olma şartı, TCK ile uyumlu hale getiriliyor. Buna göre,
meslek mensubu olmak için kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl
veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile
devletin güvenliğine, anayasal düzene, milli savunmaya ve devlet
sırlarına karşı suçlar ile casusluk, zimmet, irtikap, rüşvet,
hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik güveni kötüye kullanma, hileli
iflas, ihaleye fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan mal varlığı
değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkum olmama şartı
aranacak.
İki yıllık meslek yüksekokulu veya lise mezunu oldukları için mali
müşavirlik hakkı bulunmayan serbest muhasebeciler, sınavda başarılı
olma koşuluyla mali müşavir olabilecek.
Staj süresi 2 yıldan 3 yıla çıkarılırken, staj ve staj süresinden
sayılan hizmetler yeniden düzenleniyor.
Serbest muhasebeci mali müşavirlik stajı, bağımsız çalışan serbest
muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir yanında veya
şirketlerinde yapılacak.
Staja başlayabilmek için staja giriş sınavını kazanmak ve Birlik
tarafından kurulan temel eğitim ve staj merkezi eğitim programını
tamamlayıp başarılı olmak şartı aranacak. Merkezin kurs ve
seminerlerinde geçen ve 6 ayı aşmayan süreler, staj süresinden
sayılacak.
Vergi inceleme yetkisi almış ve mesleki yeterlilik sınavında başarılı
olduktan sonra yeminli mali müşavirlik sınavını kazananlarda, serbest
muhasebeci mali müşavirlik sınavını kazanma şartı aranmayacak.
Kanunları uyarınca vergi inceleme yetkisini almış ve mesleki
yeterlilik sınavını vermiş olanlar, yeterlilik sınavını kazandıkları
tarihten itibaren açılacak yeminli mali müşavirlik genel hükümlere
göre katılabilecek. Ancak bunların yeminli mali müşavir ruhsatını
alabilmeleri için zenlemede belirtilen süreyi tamamlamaları gerekecek.
-SINAVI BİRLİK YAPACAK-
Yeminli mali müşavirlik sınavı, Birlik tarafından yazılı olarak
yapılacak. Maliye Bakanlığı, sınavın adil, tarafsız ve mevzuatına
uygun şekilde yapılması için gerekli önlemleri almaya yetkili olacak.
7 kişiden oluşacak sınav komisyonu başkanı ve üyeleri; 2'si Maliye
Bakanlığı vergi denetim elemanları arasından, 2'si YÖK tarafından
önerilecek 4 aday arasından, 3'ü ise TÜRMOB tarafından önerilecek 6
aday arasından Maliye Bakanı tarafından seçilecek.
Meslek mensuplarından kamu
kurum ve kuruluşlarında çalışanlar ile mesleği fiilen icra etmeyenler,
odaya giriş ücreti ve yıllık üye aidatlarını yüzde 50 indirimli olarak
ödeyecek.
Oda yönetim kurulu üyeleri, kayıtlı olduğu meslek odasında en az 3 yıl
kıdemli olup serbest veya bir işyerine bağlı çalışanlar arasından
seçilecek. Üye sayısı 100'den az olan odalarda 3 yıllık süre şartı
aranmayacak. Odalarda üst üste 2 dönem Yönetim Kurulu başkanlığı
yapmış olanlar, aradan iki seçim dönemi geçmedikçe yönetim kurulu
üyeliğine aday olamayacak. Seçilme yeterliğini kaybeden Yönetim Kurulu
üyelerinin görevi kendiliğinden sona erecek.
Her oda, üye sayısına bağlı
olmaksızın seçeceği 3 temsilciye ilave olarak, üyelerinin 75'te biri
oranında temsilci ve aynı sayıya kadar yedek temsilci seçecek.
Birlik Yönetim Kurulu, kayıtlı olduğu meslek odasında en az 3 yıl
süreyle çalışan Birlik Genel Kurulu üyeleri arasından, 3 yıl için
seçilen 9 asıl, 9 yedek üyeden oluşacak.
Yönetim Kurulu üyelerinden en az 5'i, yeminli mali müşavir olacak. Üst
üste 2 dönem Birlik Yönetim Kurulu başkanlığı yapmış olanlar, aradan
iki seçim dönemi geçmedikçe yönetim kurulu üyeliğine seçilemeyecek.
-NİSPİ TEMSİLDEN VAZGEÇİLDİ-
Tasarının, seçimlerin nispi temsil sistemiyle yapılmasını öngören
maddesi, uzun süre tartışıldı. Muhalefet milletvekillerinin itirazı
üzerine, her gruptan bir milletvekilinin yer aldığı çalışma grubu
oluşturularak, bu maddeye son şekli verildi.
Yapılan değişiklikle, seçimler
tek ve ortak liste yöntemine göre yapılacak. Hakim, oda ve birlik
organlarına aday olmak isteyenlere seçimlerden en az 18 saat öncesine
kadar adaylık başvurusu için süre
verecek. Bu süre içerisinde yazılı olarak başvuranlar, kura çekmek
suretiyle hakim tarafından sıralanarak aday listeleri oluşturulacak.
Seçime katılacak listede adı
yazılı olmayan meslek mensubu oy kullanamayacak. Üyeler, oda veya
birlik yönetim, denetleme ve disiplin kurullarından sadece birinde
görev alabilecek.
Odalar, her yıl sonu mevcut üyelerine ilişkin bilgileri, Maliye
Bakanlığınca talep edilecek bilgileri ocak ayı sonuna kadar
bildirmekle yükümlü olacak. Odalar ve birlik, her yılın faaliyet
raporlarını ve mali
tablolarını internet sitelerinde de yayınlayacak.
-BAŞKA SIFAT KULLANILAMAYACAK-
Meslek mensupları, iş elde etmek için reklam faaliyetinde
bulunamayacak.
Tabela veya basılı kağıtlarında ruhsatname ile belirlenen mesleki
unvanları dışında başka sıfat kullanamayacaklar.
Kanunun yürürlüğe girdiği
tarihte Türkiye genelinde mali denetim yapan kamu bankalarının
müfettişleri ile kanunları uyarınca vergi inceleme yetkisi almış
olanlardan, bu yetkilerini aldıkları tarihten itibaren
kamu kurum ve kuruluşlarında 8 yıllık hizmet süresini dolduranlar ile
en az 8 yıl öğretim üyesi, öğretim görevlisi ve profesör olarak
çalışanlar için serbest muhasebeci mali müşavirlik sınav şartı
aranmayacak.
Kanundan önce serbest muhasebeci unvanı alanlar, kanunun yürürlük
tarihinden itibaren 3 yıl içinde açılacak serbest muhasebeci mali
müşavirlik sınavlarına 5 defa; serbest muhasebecilik stajına devam
edenlerden başarılı olanlar ise bu tarihten itibaren 3 yıl içinde
açılacak serbest muhasebeci mali müşavirlik sınavlarına girmeye hak
kazanacak. Bu sınavlarda başarılı olanlar, serbest muhasebeci mali
müşavirlik unvanına sahip olacak.
Sınavlarda başarılı olamayanlar
veya sınava katılmayanlar ise sadece serbest muhasebeci unvanı ile
çalışabilecek, ancak serbest muhasebeci mali müşavir unvanını
kullanamayacak. Bu kişiler, muhasebe sistemi
kurmayacak, geliştiremeyecek, işletemeyecek. İnceleme, tahlil, denetim
yapamayacak, Mali tablo ve beyannamelerle ilgili konularda yazılı
görüş veremeyecek, tahkim, bilirkişilik ve benzeri işleri yapamayacak.
Düzenlemenin yürürlüğe girdiği
tarihten sonra yapılacak ilk seçimde, her oda, üye sayısına bağlı
olmaksızın seçeceği 3 temsilciye ilave olarak üyelerinin 60'ta biri
oranında birlik genel kurulu temsilcisi ve aynı
sayıda yedek temsilci seçecek.
Öte yandan, AK Parti Balıkesir
Milletvekili Ali Osman Sali, Başbakanlık müfettişlerinin sınavsız
olarak mali müşavir olma hakkı tanınmasını öngören bir önerge verdi.
Maliye Bakanlığı Müsteşarı Hasan Basri
Aktan'ın katılmadığı önergenin oylamasında eşit oy çıktı. Komisyon
Başkanı Sait Açba'nın da ret oyu kullanmasıyla önerge kabul edilmedi.
|
